İşyerinde forklift güvenliği nasıl sağlanır?
Forklift güvenliği üç ayakta kurulur: yetkili operatör (belgeli ve işveren tarafından görevlendirilmiş), periyodik kontrolü yapılmış makine ve yaya ile aracı fiziksel olarak ayıran saha trafik düzeni. Bu üçünden biri eksikse eğitim tek başına kazayı önlemez. Trafik planı yazılı, zemin işaretlemesi görünür ve kavşaklarda görüş engeli giderilmiş olmalıdır.
İstif makinesi kazalarında en sık karşılaştığımız tablo, operatörün belgesiz olması değil; sahada yaya ile aracın aynı hattı paylaşmasıdır. Belge dosyada tamdır, kaza kavşakta olur.
Trafik planı, tesis yerleşim planı üzerine araç güzergâhlarını, yaya yollarını, tek yön ve hız sınırlarını, kesişme noktalarını ve yükleme-boşaltma alanlarını işaretleyen bir dokümandır. Yalnızca kroki değil; her kesişme için alınan kontrol tedbirini de belirtir.
Plan hazırlanırken en verimli yöntem, üretimin en yoğun saatinde sahada yarım saat durup akışı izlemektir. Masada çizilen güzergâh ile operatörün gerçekten kullandığı kısa yol çoğu zaman aynı değildir; plan gerçek akışa uydurulmazsa kâğıtta kalır.
ISO 45001 kontrol hiyerarşisi burada çok nettir: önce yayayı araç sahasından tamamen çıkarmayı hedeflersiniz, olmazsa fiziksel bariyer koyarsınız, sonra idari tedbir ve en sonda kişisel koruyucu donanım gelir. Reflektörlü yelek en son sıradadır, ilk sırada değil.
Operatör belgesi tek başına yeterli değildir. İşveren, o kişiyi o makine için yazılı olarak görevlendirmiş olmalı; makine tipi (akülü, dizel, reach truck, transpalet) belge ve görevlendirme arasında eşleşmelidir. Farklı bir makine tipine geçişte ek eğitim gerekir.
Anahtar kontrolü basit ama etkili bir tedbirdir: forklift anahtarı görevlendirilmiş operatör dışında kimsede olmamalıdır. Anahtar kontakta bırakılıyorsa yetkisiz kullanım kaydı tutmanız da imkânsız hâle gelir.
Periyodik kontrol yetkili kişi tarafından yılda bir kez yapılır ve raporlanır. Günlük kontrol ise vardiya başında operatörün yaptığı, fren, korna, ışık, ikaz sesi, çatal ve lastik kontrolünü içeren kısa bir listedir. İkisi farklı kayıtlardır.
Mini karar kuralı: günlük kontrol listesinde bir kalem “uygun değil” işaretlendiyse makine o vardiya çalıştırılmaz ve etiketlenir. Liste dolduruluyor ama arıza bildirimi hiç çıkmıyorsa liste imza toplama işine dönüşmüştür.
Durumunuzu birkaç dakikada konuşalım; size özel süre ve yol haritası çıkaralım.
İlgili yönetmelikte tanımlanan yetkili kişi, yani konuyla ilgili mühendis veya tekniker unvanına sahip ve gerekli eğitimi almış kişilerdir. Rapor makineye özgü olmalı ve seri numarasını içermelidir.
Mevzuatta tek bir sayı yoktur; risk değerlendirmesiyle belirlenir. Kapalı alanlarda yaygın uygulama saatte 10 km ve altıdır. Belirlenen sınırın işaretlenmesi ve mümkünse makineden sınırlanması beklenir.
Akülü (elektrikli) transpaletler iş makinesi kapsamındadır ve yetkinlik gerektirir. Manuel transpalette belge aranmaz ancak eğitim ve doğru kullanım kaydı beklenir.
Çünkü çarpma kazalarının neredeyse tamamı öncesinde tekrarlanan sürtünme ve yakın geçişlerle sinyal verir. Bu bildirimler trafik planının hangi kavşağının çalışmadığını gösterir.
Fiyat sabit değildir; tesis alanı, makine sayısı ve vardiya düzenine göre birim üzerinden belirlenir. Sizin için en ideal çözüm, danışmanlarımızla doğrudan görüşmenizdir.