Anasayfa›Hizmetler›Gıda Güvenliği›ISO 22000 Madde 5.3: Gıda Güvenliği Ekip Lideri Görev ve Yetkileri Nasıl Tanımlanır?
Gıda güvenliği ekip lideri kim olmalı ve görevleri nelerdir?
Ekip lideri, üst yönetim tarafından yazılı olarak atanan, gıda güvenliği sisteminin kurulmasından, uygulanmasından ve güncellenmesinden sorumlu kişidir. Ekibi toplar, tehlike analizini yönetir, iç denetim ve YGG girdilerini hazırlar, sistem performansını yönetime raporlar. Unvanı değil, yetkisi ve yetkinliği belirleyicidir.
Çoğu işletmede gıda güvenliği ekip lideri, kalite müdürünün görev tanımına sıkıştırılmış tek bir satırdır. Denetimde bu satır sorun çıkarmaz; sorun, lider “hattı durdurabilir mi?” sorusuna kimsenin net cevap verememesiyle başlar. ISO 22000 Madde 5.3 tam olarak bu netliği arar.
Olabilir; standart ayrı bir kadro şart koşmaz. Ancak roller yazılı olarak ayrıştırılmalıdır. Kalite yöneticisi ürün uygunluğundan, ekip lideri gıda güvenliği sisteminin bütünlüğünden sorumludur. Aynı kişide birleştiğinde, çatışma anında hangi rolün öncelikli olduğu görev tanımında belirtilmelidir.
Pratikte kritik ayrım şudur: kalite yöneticisi müşteriye karşı, ekip lideri tüketiciye karşı sorumludur. Sevkiyat baskısıyla bloke ürünü serbest bırakma tartışması çıktığında bu ayrım işlevsel hale gelir.
Dört yetki mutlaka yazılı olmalıdır: üretimi veya sevkiyatı durdurma, uygunsuz ürünü bloke etme, gıda güvenliğiyle ilgili konularda doğrudan üst yönetime erişim ve dış taraflarla (yetkili otorite, belgelendirme kuruluşu, müşteri) iletişim kurma. Bu yetkiler yazılı değilse rol sembolik kalır.
Yetkinlik; eğitim, deneyim ve uygulama kaydı üçlüsüyle kanıtlanır. HACCP prensipleri ve ISO 22000 şartları eğitimi, üretim süreçlerine dair saha deneyimi ve yürüttüğü tehlike analizi, doğrulama ya da iç denetim çıktıları dosyada bulunmalıdır. Sadece katılım sertifikası yetkinlik kanıtı sayılmaz.
Karar kuralı: dosyada eğitim belgesi varsa ama o kişinin imzasını taşıyan hiçbir teknik çıktı yoksa, yetkinlik kanıtlanmamıştır.
Standart sayı belirlemez; çok disiplinli olmasını şart koşar. Tipik olarak üretim, kalite, bakım, hijyen/temizlik ve satın alma temsil edilir. Küçük işletmelerde bir kişi birden fazla alanı temsil edebilir, ancak temsil edilmeyen bir alan varsa tehlike analizinde kör nokta oluşur.
Bakım biriminin ekipte olmaması, işletmelerde yabancı madde ve yağ bulaşması kaynaklı uygunsuzlukların en yaygın sebeplerinden biridir.
Değişiklik, ISO 22000 Madde 6.3 kapsamında planlı bir değişiklik olarak ele alınmalıdır. Yeni atama yazısı yayımlanır, devir kayıtları tutulur, açık düzeltici faaliyetler ve doğrulama planı devredilir, gerekirse yetkinlik eksiği için eğitim planlanır. Sessiz devir, denetimde sistem sürekliliği bulgusuna dönüşür.
Durumunuzu birkaç dakikada konuşalım; size özel süre ve yol haritası çıkaralım.
Danışman sisteme destek verebilir ancak ekip lideri kuruluş bünyesinden atanmalıdır; sorumluluk ve yetki kuruluşun içinde olmalıdır.
Süre şartı yoktur, ancak organizasyon veya görev değişikliğinde güncellenmelidir. Güncel olmayan atama yazısı en sık karşılaşılan küçük uygunsuzluklardandır.
Standart sıklık vermez. Uygulamada üç ayda bir düzenli toplantı ve her önemli değişiklikte olağanüstü toplantı işleyen bir ritimdir; kararlar tutanakla kayda alınmalıdır.
Olabilir, ancak Madde 5.1 kapsamındaki liderlik sorumluluğu ile Madde 5.3 kapsamındaki operasyonel sorumluluk ayrı ayrı kanıtlanmalıdır.
Kendi sorumluluk alanını denetleyemez. Tarafsızlık şartı gereği başka bir denetçi ya da dış kaynak kullanılmalıdır.