Anasayfa›Hizmetler›Gıda Güvenliği›ISO 22000 Madde 6.1: Risk ve Fırsatlar Gıda İşletmesinde Nasıl Ele Alınır?
ISO 22000’de risk analizi nasıl yapılır?
ISO 22000’de iki ayrı risk katmanı vardır. Madde 6.1 kuruluşun bağlamından doğan sistem risklerini (tedarik, mevzuat, personel, altyapı) ele alır; HACCP tehlike analizi ise üründeki gıda güvenliği tehlikelerini değerlendirir. 6.1 için puanlama zorunlu değildir, ancak riskin nasıl belirlendiği ve hangi faaliyete bağlandığı kanıtlanmalıdır.
Madde 6.1, ISO 22000 dosyalarında en çok “kopyala-yapıştır” edilen bölümdür. Onlarca işletmede aynı tabloyla karşılaşırsınız: “personel sirkülasyonu — orta risk — eğitim verilecek”. Denetçi o satırı okuduğunda işletmeyi değil, danışmanın şablonunu görür. Oysa bu madde, sistemin gıda güvenliğinden önce ayakta kalıp kalmayacağını sorgular.
HACCP tehlike analizi ürüne bakar: bu üründe hangi biyolojik, kimyasal veya fiziksel tehlike oluşabilir? Madde 6.1 kuruluşa bakar: hangi olay gıda güvenliği yönetim sistemimin amacına ulaşmasını engeller? Tek tedarikçiye bağımlılık bir 6.1 riskidir; o tedarikçiden gelen aflatoksin ise bir HACCP tehlikesidir.
Bu ayrımı netleştirmek, iki dokümanın birbirini tekrar etmesini engeller. Pratik test şudur: risk cümlesinde bir tüketici zarar görüyorsa HACCP tarafındasınız; bir süreç aksıyorsa 6.1 tarafındasınız.
6.1 boşlukta doldurulmaz; girdisi Madde 4’tür. Kuruluşun bağlamındaki iç-dış hususlar ve ilgili tarafların şartları, doğrudan risk maddelerine dönüşmelidir. Bu bağ kurulmadığında iki doküman birbirinden habersiz yaşar ve denetçi bunu ilk bakışta fark eder.
Standart belirli bir metodoloji dayatmaz; 5×5 matris de, basit yüksek-orta-düşük sınıflandırması da kabul edilir. Önemli olan yöntemin yazılı olması, tutarlı uygulanması ve her riskin bir faaliyete, sorumluya ve tarihe bağlanmasıdır. Faaliyeti olmayan risk, kayıt değil süstür.
Fırsat, “iyi bir şey olursa” değil, sistemin performansını yükseltecek bilinçli bir hamledir. Otomatik sıcaklık kaydına geçerek insan hatasını ortadan kaldırmak, ikinci bir onaylı tedarikçi ekleyerek kesinti riskini düşürmek, FSSC sertifikasıyla yeni bir müşteri segmentine girmek somut fırsatlardır. Fırsatın da sorumlusu ve tarihi olur.
En sık yazılan uygunsuzluk, planlanan faaliyetlerin etkinliğinin değerlendirilmemesidir. Standart yalnızca faaliyet planlamayı değil, sonucunu değerlendirmeyi de ister. “Eğitim verildi” yeterli değildir; eğitimden sonra ilgili hatanın azaldığını gösteren bir veri gerekir. İkinci sırada, risklerin YGG girdisi olarak hiç gündeme gelmemesi vardır.
Durumunuzu birkaç dakikada konuşalım; size özel süre ve yol haritası çıkaralım.
Hayır. Standart dokümante prosedür istemez; yöntemin tanımlı ve uygulanmış olması yeterlidir. Ancak yöntem yazılı değilse tutarlılığı kanıtlamak zorlaşır, bu yüzden çoğu işletme kısa bir metodoloji notu tutar.
En az yılda bir, YGG öncesinde. Ayrıca yeni ürün, yeni hat, mevzuat değişikliği, önemli bir uygunsuzluk veya tedarikçi değişikliği olduğunda ara güncelleme yapılır.
Yazılmamalıdır. İki analiz ayrı tutulur, aksi halde tehlike analizi sulanır ve CCP kararları zayıflar. Aralarındaki ilişki, ortak girdiler üzerinden kurulur.
Evet. Ölçek ve karmaşıklıkla orantılı olması standardın kendi beklentisidir. On kişilik bir işletmede tek sayfalık, gerçek risklerle dolu bir tablo, otuz sayfalık şablondan daha güçlüdür.
Süre ve birim maliyet; işletmenin ürün grubu sayısına, çalışan sayısına ve mevcut altyapı olgunluğuna göre değişir. Sizin için en ideal çözüm, danışmanlarımızla doğrudan görüşmenizdir.